Start.Familie nieuws.Rotterdam.Schiedam.Jenever.Tot slot.
www.familieholleman.nl.
Bij een wandeling door Delft met al zijn kleine grachtjes moest ik denken aan een oude kaart van Schiedam waarop ook tal van kleine grachtjes te zien zijn. Niet zo heel gek want dergelijke grachtjes waren toentertijd een onlosmakelijk deel van de infrastructuur van een stad. Gedeeltelijk voor het vervoeren van goederen maar ook als drinkwater voor de bevolking en om de gewassen -die binnen de stadsmuren werden gekweekt- te bewateren. Helaas werden veel van die watertjes ook als (riool)afvoer gebruikt.
Toen ik zo in Delft liep vroeg ik me af hoe Schiedam er nu uit zou zien als die grachtjes er nog waren en of de stad dan net zulke dromen toeristen zou ontvangen als Delft dat vandaag de dag krijgt. De Lange Kerkstraat , de Kreupelstraat en de Broersveld met een gracht in het midden. Aan de kades allerlei leuke winkeltjes en restaurantjes, met nog meer molens dan er nu staan want de oude molens zijn niet gesloopt en dan droom ik nog niet van een Broersvest met water. Helaas is het voor Schiedam anders gelopen. Toch is het leuk      
een en ander te vergelijken. Onderstaande foto’s van Delft zijn natuurlijk recent en de foto’s van Schiedam zijn vrijwel allemaal van voor 1900. De kwaliteit van die foto’s laat natuurlijk te wensen over maar het gaat om het idee.

Onderstaande tekst komt van Wikipedia
Beide kaarten, Schiedam links en Delft rechts dateren van ongeveer 1650. Op de Schiedamse kaart heb ik ter verduidelijking zelf de grachtjes en dergelijke blauw ingekleurd. De kaart van Delft heb ik een kwart slag gedraaid zodat het noorden op deze kaart nu boven is en meer in overeenstemming met de huidige kaarten.

Klik op de kaarten en/of onderstaande foto’s voor een grotere afbeelding in een nieuw venster.
Schiedam is een stad en gemeente in de Nederlandse provincie Zuid-Holland. De gemeente maakt deel uit van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag.
Schiedam is gelegen tussen Rotterdam en Vlaardingen, oorspronkelijk aan de Schie en later ook aan de Nieuwe Maas. Per 1 april 2016 had de gemeente 77.155 inwoners (bron: CBS). De stad is vooral bekend om haar jenever, de historische binnenstad met grachten, en de hoogste windmolens ter wereld.

Geschiedenis
Schiedam ontstond op dezelfde wijze als later de grote buur Rotterdam: nabij de monding van de Schie werd rond waarschijnlijk 1230 door de heer van Wassenaar en/of heer Dirk Bokel van ambacht Mathenesse een dam aangelegd om het polderland te beschermen tegen het zeewater. In 1247 kreeg Aleid van Holland bij haar huwelijk met Jan van Avesnes het oostelijke deel van de dam (en het poldertje) als bruidsgeschenk. Deze dam trok handelsactiviteit aan, omdat goederen voor het achterland (Delft, en verderop Leiden en Haarlem) hier dienden te worden overgeslagen. Het plaatsje kreeg al snel stadsrechten: deze werden in 1275 verleend door vrouwe Aleid van Holland (Aleida van Avesnes), de zuster van graaf Willem II van Holland. Zij had hier een kasteel laten bouwen, het "Huis te Riviere". Restanten van een donjon, die deel uitmaakte van dit kasteel, zijn heden ten dage nog altijd te zien in het centrum van Schiedam, naast het Schiedamse stadskantoor aan de Broersvest.

Als jonge nederzetting kreeg Schiedam al spoedig concurrentie: in 1340 respectievelijk 1389 kregen Rotterdam en Delft toestemming een waterverbinding aan te leggen tussen de Schie en de Maas. Vanaf de vijftiende eeuw bloeide de devotie op rond de Heilige Liduina, die in Schiedam leefde. De stad kreeg vervolgens betekenis door de haringvisserij. In 1428 vond in Schiedam een grote stadsbrand plaats.

De achttiende eeuw was Schiedams Gouden Eeuw: de stilgevallen drankimport uit Frankrijk maakte de opkomst van de Schiedamse jeneverstokerij mogelijk. Vanuit tientallen branderijen en distilleerderijen werd Schiedamse jenever over de hele wereld geëxporteerd. De jeneverindustrie gaf Schiedam de bijnaam 'Zwart Nazareth'. De bedrijfstak is inmiddels grotendeels verdwenen.
Delft is een stad en gemeente in Zuid-Holland in Nederland, gelegen aan de Schie, tussen Den Haag en Rotterdam. Op 1 april 2016 telde de gemeente Delft 101.053 inwoners (bron: CBS).
Delft heeft een historische binnenstad, ontwikkelde zich in de 19e eeuw tot industriestad en profileert zich tegenwoordig, met de aanwezigheid van een Technische Universiteit en de onderzoeksinstituten TNO en Deltares, vooral als Delft Kennisstad met als slogan Creating History.
Binnen de geschiedenis van Nederland is Delft vooral bekend doordat Willem van Oranje er vanaf 1572 heeft geresideerd en er in 1584 werd vermoord. De Oranjes worden sindsdien traditioneel in Delft bijgezet. De bijnaam van Delft is de Prinsenstad. De patroonheilige van de stad is Hippolytus van Rome.

Geschiedenis
Delft is ontstaan aan een gegraven waterloop, de 'Delf', en heet daar ook naar; delven betekent graven. Op de verhoogde plaats waar deze 'Delf' de kreekwal van het dichtgeslibde riviertje de Gantel kruiste, was, vermoedelijk sinds de 11e eeuw, een grafelijke vroonhof gevestigd. Delft was mede hierdoor een belangrijk marktcentrum, wat nog te zien is aan de omvang van het centrale marktplein.

De stadsbrand van 1536 verwoestte een groot deel van de stad
Graaf Willem II verleende Delft op 15 april 1246 stadsrecht. Handel en nijverheid kwamen er tot grote bloei. In 1389 werd de Delfshavensche Schie naar de Maas gegraven, aan welks monding de zeehaven Delfshaven werd gebouwd.
Delft was tot de 17e eeuw een van de grote steden van het graafschap (later provincie) Holland. In 1400 had de stad bijvoorbeeld 6.500 inwoners en was zo de derde stad in grootte, na Dordrecht (8.000) en Haarlem (7.000). In 1560 was Amsterdam met 28.000 inwoners uitgegroeid tot de grootste stad, gevolgd door Delft, Leiden en Haarlem, die elk ongeveer 14.000 inwoners hadden.
In 1536 werd een groot deel van Delft in de as gelegd door de grote stadsbrand van Delft.

Prins Willem van Oranje resideerde korte tijd in Delft, in het voormalige Sint-Agathaklooster, dat sindsdien Prinsenhof wordt genoemd. Hij werd er op 10 juli 1584 vermoord door Balthasar Gerards. Op het gebied van de drukkunst nam de stad een vooraanstaande plaats in.

In de stad vestigden zich diverse Italiaanse plateelbakkers (Plateel is een bepaald soort keramiek = aardewerk) die een nieuwe stijl introduceerden. Ook de tapijtindustrie kwam met François Spierincx tot grote bloei. In de 17e eeuw beleefde Delft door de aanwezigheid van een Kamer van de VOC en door de fabricage van (Delfts blauw) een nieuwe bloeitijd.
In 1654 werd een groot deel van de stad verwoest door de Delftse donderslag - de ontploffing van een opslagplaats voor buskruit op de plaats waar zich sindsdien de Paardenmarkt bevindt. Op de 'afstand van een kanonskogel' werd een nieuw Kruithuis gebouwd, door architect Pieter Post.

Meerdere kunstschilders waren in de stad actief, zoals Leonard Bramer, Carel Fabritius, Pieter de Hoogh, Gerard Houckgeest, Emanuel de Witte, Jan Steen, en Johannes Vermeer. Reinier de Graaf en Antonie van Leeuwenhoek kregen internationale aandacht voor hun wetenschappelijk onderzoek.
Schiedam versus Delft
Rechts een recente kaart van Delft voor de toeristen die deze stad bezoeken. Het gehele stratenplan en de grachten zijn vrijwel gelijk aan de bovenstaande kaart.
Ook de hier  bovenstaande kaart  uit 1858 van Schiedam lijkt nog veel op de tweehonderd jaar oudere kaart. De bebouwing is wat dichter geworden maar ook hier zijn de (onverharde) straten en grachtjes nog vrijwel het zelfde,

Op de volgende pagina laat ik een en ander in foto’s zien.
Volgende pagina.
Volgende pagina.